CƠ QUAN THUẾ SẼ KIỂM TRA NHỮNG NỘI DUNG GÌ KHI QUYẾT TOÁN THUẾ TẠI DOANH NGHIỆP?
1. Hành vi gian lận thuế GTGT
1.1. Gian lận liên quan đến hóa đơn, chứng từ:
Khấu trừ thuế từ hóa đơn giả, hóa đơn không hợp lệ.
Chia nhỏ thanh toán bằng nhiều hóa đơn < 20 triệu để lách quy định thanh toán qua ngân hàng.
Khấu trừ thuế GTGT vượt quy định cho ô tô dưới 9 chỗ (vượt 1,6 tỷ).
Khấu trừ cho hàng hóa hủy/trả lại nhưng không nêu rõ nghiệp vụ kinh tế.
1.2. Khấu trừ cho hàng hóa, dịch vụ không phục vụ SXKD:
Không phân bổ đúng thuế đầu vào cho hàng chịu và không chịu thuế.
Khấu trừ thuế từ chi biếu tặng, trang phục vượt định mức, đồ dùng cá nhân (máy lạnh, tivi…).
1.3. Kê khai trước khi có chứng từ nộp NSNN:
Kê khai theo tờ khai hải quan thay vì giấy nộp NSNN → sai kỳ khấu trừ.
Gian lận thuế GTGT đầu ra:
Bán hàng không xuất hóa đơn để trốn thuế. Ghi sai giá trị hóa đơn giữa các liên để giảm doanh thu tính thuế.
Xuất hóa đơn khống → hợp thức hóa đầu vào cho bên mua.
Các lĩnh vực đặc thù dễ gian lận:
Xây dựng: không xuất hóa đơn khi bàn giao do chưa thu được tiền.
Ô tô – xe máy: xuất hóa đơn thấp hơn giá tính lệ phí trước bạ.
Xuất khẩu – khu chế xuất: kê khai 0% nhưng thiếu chứng từ, hợp đồng, thanh toán không hợp lệ. Kê khai sai thuế suất (10% → 5% hoặc 0%).
2. Hành vi gian lận thuế TNDN
2.1. Gian lận chi phí:
Tăng giá vốn:Không đánh giá tồn kho, dở dang.
Định mức NVL cao hơn thực tế.
Thỏa thuận nâng giá mua từ nhà cung cấp.
Khấu hao sai:Trích sai thời gian, sai tỷ lệ.
Khấu hao TS không có giấy tờ hợp lệ.
Lương ảo:Nhân sự không có thật, người nhà không lao động nhưng vẫn nhận lương.
Ghi nhận lương cao hơn thực tế chi trả.
Chi phí cá nhân lẫn vào chi phí DN:Ô tô, điện thoại, xăng xe, ăn uống, du lịch…
Chi phí tài chính sai quy định:Hạch toán lãi vay vượt mức.
Lãi vay không phục vụ SXKD, vay để dùng cá nhân.
Chi phí khác không hợp lệ:Nghỉ mát, thưởng lễ tết không có trong HĐLĐ hoặc TƯLĐTT.
2.2. Gian lận doanh thu – thu nhập khác: Không kê khai doanh thu.
Giảm giá, khuyến mãi không đăng ký. Kê khai thuế TNDN tạm tính 2% thay vì theo thu nhập – chi phí.
Thu nhập khác (thanh lý TSCĐ, thu phạt…) không kê khai. 2.3. Gian lận qua hồ sơ – chứng từ:
Trích lập dự phòng sai (nợ khó đòi, giảm giá hàng tồn kho…). Điều chỉnh tăng/giảm thu nhập thiếu căn cứ.
3. Hậu quả và tác động xã hộiGian lận thuế không chỉ gây thất thu NSNN , mà còn:
, mà còn:
Gây mất công bằng trong cạnh tranh. Làm suy giảm niềm tin, tăng chi phí quản lý của nhà nước.
Góp phần tạo môi trường kinh doanh thiếu lành mạnh.
